.svg)
Nghị định 254/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 01/07/2026
Ngày 30/06/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 254/2026/NĐ-CP về hóa đơn điện tử và chứng từ điện tử trong quản lý thuế, chính thức có hiệu lực từ ngày 01/07/2026. Văn bản này tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về hóa đơn điện tử, đồng thời thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong công tác quản lý thuế thông qua việc chuẩn hóa dữ liệu, tăng cường kết nối điện tử và mở rộng phạm vi áp dụng đối với nhiều nhóm đối tượng.
Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm là quy định về đối tượng bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử. Theo quy định tại Điều 6 Nghị định 254/2026/NĐ-CP, các tổ chức kinh tế, tổ chức khác, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và các trường hợp rủi ro cao về thuế theo quy định của Bộ trưởng Bộ Tài chính sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Đây là bước đi quan trọng nhằm nâng cao tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh và tạo cơ sở cho việc quản lý thuế theo hướng hiện đại hơn.
Đối tượng nào bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử?
Theo Điều 6 của Nghị định 254/2026/NĐ-CP, đối tượng bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử bao gồm:
a) Nhóm sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế
Tổ chức kinh tế, tổ chức khác, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và các trường hợp có rủi ro cao về thuế theo quy định của Bộ trưởng Bộ Tài chính phải sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, trừ các trường hợp thuộc điểm b và điểm c của khoản này.
b) Nhóm được sử dụng hóa đơn điện tử không có mã của cơ quan thuế
Doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực điện lực, xăng dầu, bưu chính, viễn thông, nước sạch, tài chính - ngân hàng, chứng khoán, tài sản mã hóa, dịch vụ hỗ trợ giao dịch trên sàn giao dịch các-bon, bảo hiểm, y tế, thương mại điện tử, kinh doanh siêu thị, thương mại, vận tải hàng không, đường bộ, đường sắt, đường biển và đường thủy, đồng thời đã hoặc sẽ thực hiện giao dịch điện tử với cơ quan thuế, có hạ tầng công nghệ thông tin, có phần mềm kế toán và phần mềm lập hóa đơn điện tử đáp ứng quy định, đồng thời bảo đảm truyền dữ liệu hóa đơn điện tử đến người mua và cơ quan thuế, được sử dụng hóa đơn điện tử không có mã của cơ quan thuế khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Quy định này không áp dụng đối với trường hợp có rủi ro cao về thuế theo quy định của Bộ trưởng Bộ Tài chính hoặc trường hợp doanh nghiệp đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế.
c) Nhóm sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền
Tổ chức kinh tế, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ trực tiếp đến người tiêu dùng, bao gồm các lĩnh vực như trung tâm thương mại, siêu thị, bán lẻ (trừ ô tô, mô tô, xe máy và các loại xe có động cơ khác), ăn uống, nhà hàng, khách sạn, dịch vụ vận tải hành khách, dịch vụ hỗ trợ trực tiếp cho vận tải đường bộ, dịch vụ nghệ thuật, vui chơi giải trí, hoạt động chiếu phim và các dịch vụ phục vụ cá nhân khác theo Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam, phải sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền. Tuy nhiên, trường hợp các đối tượng này đã đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử theo quy định tại điểm a hoặc điểm b thì không bắt buộc phải đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền.
d) Quy định riêng đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh
Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu hằng năm trên 01 tỷ đồng hoặc có hoạt động bán tài sản phải đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng phải áp dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
Đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh không thuộc diện bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử nhưng có nhu cầu sử dụng, được đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
Việc xác định rõ đối tượng áp dụng giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc lựa chọn hình thức hóa đơn phù hợp, đồng thời hạn chế các rủi ro phát sinh trong quá trình kê khai và quản lý thuế. Dưới đây là một số điểm cần lưu ý Nghị định 254/2026/NĐ-CP.
1. Hộ kinh doanh có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm phải áp dụng hóa đơn điện tử
Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất tại Nghị định 254/2026/NĐ-CP là quy định cụ thể hơn về việc sử dụng hóa đơn điện tử đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có quy mô doanh thu lớn.
Theo quy định, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu hằng năm trên 01 tỷ đồng hoặc có hoạt động bán tài sản phải đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng bắt buộc phải sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
Quy định này góp phần mở rộng phạm vi áp dụng hóa đơn điện tử đối với nhóm hộ kinh doanh có quy mô hoạt động lớn, đồng thời giúp dữ liệu bán hàng được kết nối trực tiếp với cơ quan thuế. Khi doanh thu, hóa đơn và chứng từ được ghi nhận trên cùng một hệ thống điện tử, việc quản lý, đối chiếu và tra cứu thông tin sẽ thuận lợi hơn cho cả người nộp thuế và cơ quan quản lý.
Đối với những hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh chưa thuộc diện bắt buộc, Nghị định vẫn cho phép đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền nếu có nhu cầu.
2. Tăng phạm vi áp dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền
Nghị định 254/2026/NĐ-CP tiếp tục mở rộng phạm vi áp dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền đối với các tổ chức kinh tế, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ trực tiếp đến người tiêu dùng.
Các lĩnh vực thuộc nhóm này bao gồm trung tâm thương mại, siêu thị, bán lẻ (trừ ô tô, mô tô, xe máy và các phương tiện có động cơ khác), ăn uống, nhà hàng, khách sạn, vận tải hành khách, dịch vụ hỗ trợ trực tiếp cho vận tải đường bộ, dịch vụ nghệ thuật, vui chơi giải trí, hoạt động chiếu phim và các dịch vụ phục vụ cá nhân khác theo Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam.
Đây đều là những ngành nghề có số lượng giao dịch lớn và phát sinh hóa đơn liên tục trong ngày. Việc sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền giúp dữ liệu bán hàng được lập ngay tại thời điểm giao dịch và truyền đến cơ quan thuế theo quy định, qua đó giảm bớt các thao tác tổng hợp thủ công cũng như hạn chế sai sót trong quá trình quản lý hóa đơn.
Tuy nhiên, Nghị định cũng quy định rõ rằng nếu các tổ chức, hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh thuộc nhóm này đã đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử theo hình thức quy định tại điểm c của Điều 6, thì không bắt buộc phải đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền.
3. Điều kiện sử dụng hóa đơn điện tử không có mã của cơ quan thuế được siết chặt hơn
Đối với doanh nghiệp sử dụng hóa đơn điện tử không có mã của cơ quan thuế, Nghị định 254/2026/NĐ-CP tiếp tục quy định cụ thể về các điều kiện phải đáp ứng.
Theo đó, hình thức hóa đơn này chỉ áp dụng đối với doanh nghiệp hoạt động trong một số lĩnh vực như điện lực, xăng dầu, bưu chính, viễn thông, nước sạch, tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, y tế, thương mại điện tử, siêu thị, thương mại, vận tải và một số lĩnh vực khác theo quy định.
Bên cạnh điều kiện về lĩnh vực hoạt động, doanh nghiệp còn phải đã hoặc sẽ thực hiện giao dịch điện tử với cơ quan thuế, có hạ tầng công nghệ thông tin phù hợp, có phần mềm kế toán hoặc phần mềm lập hóa đơn điện tử đáp ứng quy định, đồng thời bảo đảm việc truyền dữ liệu hóa đơn điện tử đến người mua và cơ quan thuế.
Ngoài ra, quy định này không áp dụng đối với các trường hợp có rủi ro cao về thuế theo quy định của Bộ trưởng Bộ Tài chính hoặc doanh nghiệp đã đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế.
4. Tăng cường quản lý dữ liệu hóa đơn điện tử và kết nối điện tử
Một điểm đáng chú ý khác của Nghị định là tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu về chuẩn hóa dữ liệu hóa đơn điện tử và kết nối dữ liệu giữa doanh nghiệp với cơ quan thuế.
Theo các quy định mới, việc sử dụng hóa đơn điện tử không chỉ dừng ở khâu phát hành hóa đơn mà còn yêu cầu dữ liệu phải được lưu trữ, truyền nhận và quản lý theo đúng định dạng, quy chuẩn kỹ thuật để phục vụ công tác quản lý thuế.
Việc chuẩn hóa dữ liệu giúp doanh nghiệp dễ dàng tra cứu, đối chiếu và lưu trữ thông tin hóa đơn trong quá trình hoạt động, đồng thời tạo điều kiện để cơ quan thuế tiếp nhận dữ liệu đầy đủ, kịp thời và thống nhất trên toàn hệ thống.
5. Các điểm doanh nghiệp và kế toán cần đặc biệt chú ý
Nghị định 254/2026/NĐ-CP đã chính thức có hiệu lực từ ngày 01/07/2026. Mặc dù một số nội dung về tiêu chuẩn kỹ thuật và quy trình triển khai sẽ tiếp tục được hướng dẫn chi tiết bởi Bộ Tài chính, doanh nghiệp và hộ kinh doanh nên chủ động chuẩn bị ngay từ bây giờ để đáp ứng các quy định mới và hạn chế những phát sinh trong quá trình chuyển đổi.
Trước hết, doanh nghiệp cần rà soát lại đối tượng áp dụng để xác định mình thuộc diện sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế, hóa đơn điện tử không có mã của cơ quan thuế hay hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền. Việc xác định đúng hình thức ngay từ đầu sẽ giúp doanh nghiệp lựa chọn giải pháp phù hợp và tránh phải thay đổi hệ thống khi quy định đã được triển khai.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng cần kiểm tra hệ thống phần mềm hóa đơn điện tử và phần mềm kế toán đang sử dụng, đảm bảo đáp ứng các yêu cầu về chuẩn dữ liệu, lưu trữ, truyền nhận và kết nối với cơ quan thuế theo quy định. Việc đánh giá và nâng cấp hệ thống kịp thời sẽ giúp dữ liệu hóa đơn được xử lý chính xác, hạn chế sai sót và giảm thiểu gián đoạn trong quá trình vận hành.
Đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu trên 01 tỷ đồng/năm, đây là thời điểm phù hợp để xây dựng kế hoạch chuyển đổi sang hình thức hóa đơn điện tử theo quy định. Trong khi đó, các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực bán lẻ, nhà hàng, khách sạn, dịch vụ hoặc thương mại điện tử cũng nên rà soát khả năng kết nối của máy tính tiền và hệ thống hóa đơn điện tử để đảm bảo việc lập và truyền dữ liệu diễn ra ổn định khi áp dụng.
Ngoài yếu tố công nghệ, doanh nghiệp cũng cần cập nhật các quy trình nội bộ liên quan đến lập hóa đơn, xử lý hóa đơn sai sót, lưu trữ chứng từ điện tử và quản lý dữ liệu. Việc chuẩn hóa quy trình không chỉ giúp đáp ứng yêu cầu của pháp luật mà còn nâng cao hiệu quả quản trị, giảm rủi ro trong công tác kế toán và thuế.
Trong bối cảnh cơ quan thuế tiếp tục thúc đẩy chuyển đổi số, việc tuân thủ Nghị định 254/2026/NĐ-CP không chỉ là yêu cầu về mặt pháp lý mà còn là cơ hội để doanh nghiệp chuẩn hóa hệ thống dữ liệu, tối ưu quy trình kế toán và nâng cao năng lực quản trị tài chính.
6. Sliner Consulting hỗ trợ doanh nghiệp triển khai Nghị định 254/2026/NĐ-CP như thế nào?
Việc đáp ứng các quy định mới về hóa đơn điện tử không chỉ dừng ở việc lựa chọn đúng loại hóa đơn, mà còn đòi hỏi doanh nghiệp rà soát quy trình kế toán, đánh giá hệ thống công nghệ và đảm bảo dữ liệu được kết nối, lưu trữ theo đúng quy định. Đối với nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp thương mại điện tử và hộ kinh doanh đang trong quá trình chuyển đổi, đây là giai đoạn cần có sự chuẩn bị bài bản để hạn chế rủi ro phát sinh trong quá trình vận hành.
Với kinh nghiệm tư vấn thuế, kế toán và tài chính cho doanh nghiệp, Sliner Consulting hỗ trợ doanh nghiệp đánh giá mức độ đáp ứng đối với các quy định mới của Nghị định 254/2026/NĐ-CP, từ đó đưa ra lộ trình triển khai phù hợp với quy mô và mô hình hoạt động của từng đơn vị.
Bên cạnh việc tư vấn về quy định và nghĩa vụ tuân thủ, Sliner hỗ trợ doanh nghiệp rà soát quy trình lập và quản lý hóa đơn điện tử, chuẩn hóa dữ liệu kế toán, đối chiếu dữ liệu bán hàng và xây dựng quy trình xử lý hóa đơn phù hợp với quy định hiện hành. Đối với các doanh nghiệp bán lẻ, thương mại điện tử hoặc hộ kinh doanh thuộc diện bắt buộc áp dụng hóa đơn điện tử, đội ngũ chuyên gia của Sliner cũng đồng hành trong quá trình đánh giá hệ thống, phối hợp với các đơn vị cung cấp phần mềm để đảm bảo việc triển khai diễn ra thuận lợi.
Ngoài ra, Sliner cung cấp dịch vụ kế toán và thuế trọn gói, tư vấn tuân thủ, hỗ trợ quyết toán và xây dựng hệ thống quản trị tài chính dựa trên dữ liệu. Điều này giúp doanh nghiệp không chỉ đáp ứng các yêu cầu pháp lý mới mà còn nâng cao tính minh bạch trong quản lý tài chính, tối ưu quy trình vận hành và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững trong dài hạn.
